Eğitici Masallar 2 Görüntülenme 2 dk okuma

Mina ve Pırı’nın Su Döngüsü Yolculuğu

Yedi yaşındaki Mina, yağmurdan sonra bahçedeki en büyük su birikintisine kırmızı çizmeleriyle basmayı severdi. Bir öğle vakti aynı yere geldiğinde suyun yarısının kaybolduğunu gördü. ‘Kim içti bunu?’ diye eğilirken bir damla parlayıp Pırı adında minicik bir su karakterine dönüştü. Pırı gülümsedi: ‘Su kaybolmaz; yer değiştirir. İstersen benimle su döngüsünün yolunu izle.’ Mina yeşil çantasını takıp merakla başını salladı.

Güneş toprağı ısıtınca birikintideki suyun bir bölümü görünmez su buharına dönüşüp yükselmeye başladı. Pırı da hafifleyerek havaya süzüldü; Mina kendini onun yanında tüy kadar küçük hayal etti. ‘Bu olaya buharlaşma denir,’ dedi Pırı. ‘Denizlerden, göllerden ve ıslak topraktan su buharı yükselir. Bitkiler de yapraklarından havaya su verir.’ Aşağıda çamaşırlar kuruyor, yapraklar güneşte ışıldıyor, fakat su yalnızca yeni bir yolculuğa çıkıyordu.

Yüksekte hava serinleyince görünmez buhar, küçücük su damlalarına dönüştü. Damlalar toz taneciklerinin çevresinde toplanıp yumuşak bir bulut oluşturdu. Pırı, ‘Buna yoğunlaşma denir,’ diye açıkladı. Mina bulutun tek parça pamuk olmadığını; birlikte duran sayısız damladan oluştuğunu gördü. Rüzgâr bulutu tepelere taşırken damlalar birbirine çarpıp büyüdü. Bulut koyulaştı ama korkutucu değildi; yalnızca taşıdığı su ağırlaşmıştı.

Damlalar havada duramayacak kadar büyüyünce yağmur başladı. Pırı ve Mina, parıldayan damlalarla birlikte aşağı indi. Bazı sular dereye karıştı, bazıları toprağın içine süzülüp yer altı suyuna ulaştı, bir bölümü de ağaç kökleri tarafından emildi. Soğuk bir dağın tepesinde su kar olarak birikti. Pırı, ‘Yağmur, kar ve dolu yağış çeşitleridir,’ dedi. ‘Hepsi yeryüzündeki suyu yeniden dağıtır.’

Mina yeniden bahçesine geldiğinde açık unutulan musluktan ince bir su aktığını fark etti. Pırı, kullanılabilir temiz suyun değerli olduğunu anlattı; çünkü suyu toplamak, temizlemek ve evlere ulaştırmak emek istiyordu. Mina musluğu kapattı, diş fırçalarken suyu boşa akıtmamaya ve bitkileri serin saatlerde sulamaya karar verdi. Ailesiyle yağmur suyunu bir kapta biriktirip çiçeklerde kullanmak için güvenli bir plan hazırladı.

Ertesi sabah güneş yine yükseldi ve bahçedeki küçük damlalar yeni yolculuklarına başladı. Mina, su döngüsünün başlangıcı ya da sonu olmayan büyük bir çember olduğunu artık biliyordu: buharlaşma, yoğunlaşma, yağış ve yeniden birikme. Arkadaşlarına bir bardak sudaki damlaların bir zamanlar bulut, dere ya da kar tanesi olabileceğini anlattı. Pırı uzakta gökkuşağı gibi parladı. Mina, doğanın döndürüp durduğu suyu kirletmemenin ve dikkatli kullanmanın herkesin görevi olduğunu hiç unutmadı. Her damlanın uzun bir hikâyesi olduğunu gülümseyerek herkese anlatmaya başladı.